AZRUEN
Bağçanı əlavə et

3 yaşlı uşaq üçün fəaliyyətlər

3 yaşlı uşaqlar üçün nitq, məntiq, yaradıcılıq, fiziki, sosial və müstəqillik fəaliyyətləri – addım-addım təlimatla.

Nitq və ünsiyyət2–4 yaş

Səs ovçusu

Ətrafdakı səsləri birlikdə dinləyib təqlid edin – it, maşın, su, saat.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Sakit bir yerdə oturun və gözlərinizi 10 saniyəlik yumun.
  2. Eşitdiyiniz səsləri bir-birinizə deyin: “Bu nə səsidir?”
  3. Səsi birlikdə təqlid edin: “hav-hav”, “bip-bip”, “şır-şır”.
  4. Növbəni uşağa verin: o səs çıxarsın, siz tapın.

İnkişafına kömək edə bilər

Diqqətlə dinləməSöz ehtiyatıSəsləri təqlid etmə

Təhlükəsizlik: Çox yüksək səslərdən (tikinti, siren) uzaq olun, qulaqları qoruyun.

Nitq və ünsiyyət3–6 yaş

Şəkil haqqında hekayə

Kitabdakı və ya telefondakı bir şəkilə baxıb birlikdə kiçik hekayə qurun.

15 dəqŞəkilli kitab və ya ailə fotosu

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Şəkilli kitab və ya ailə fotosu

Addım-addım

  1. Bir şəkil seçin və “Burada nə görürsən?” deyə soruşun.
  2. Sual verin: “Bu kimdir? Haraya gedir? Nə hiss edir?”
  3. Uşağın cümləsini bir az genişləndirib təkrar edin: “Bəli, qırmızı maşın sürətlə gedir.”
  4. Sonda hekayəyə ad qoyun və birlikdə başdan danışın.

İnkişafına kömək edə bilər

Cümlə qurmaTəxəyyülArdıcıl danışma

Nitq və ünsiyyət2–5 yaş

Telefon oyunu

Oyuncaq telefonla “zəng” edin – salamlaşın, gününüzü danışın, sağollaşın.

10 dəqOyuncaq telefon və ya pult, İstəyə görə yumşaq oyuncaq

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Oyuncaq telefon və ya pult
  • İstəyə görə yumşaq oyuncaq

Addım-addım

  1. “Zəng gəlir!” deyib telefonu uşağa verin.
  2. Salamlaşın və sadə suallar verin: “Nə yedin? Kimlə oynadın?”
  3. Növbə ilə danışın, uşağın cavabını səbirlə gözləyin.
  4. Sonra uşaq nənəyə və ya oyuncağa “zəng” etsin.

İnkişafına kömək edə bilər

Dialoq qurmaNövbə ilə danışmaNəzakət sözləri

Təhlükəsizlik: Əsl telefonla oynayırsınızsa, ekranı kilidləyin.

Məntiq və düşünmə2–4 yaş

Rənglərə görə çeşidlə

Oyuncaqları və ya kubikləri rənginə görə qablara yığın.

10 dəq3–4 rəngdə kiçik oyuncaq və ya kubik, Bir neçə qab və ya qu…

Ətraflı

Lazım olanlar

  • 3–4 rəngdə kiçik oyuncaq və ya kubik
  • Bir neçə qab və ya qutu

Addım-addım

  1. Hər qabın yanına bir rəngli əşya qoyun – bu, “nümunə” olsun.
  2. Uşaqdan eyni rəngli oyuncaqları həmin qaba qoymasını istəyin.
  3. Rəngləri adlandırın: “Bu qırmızıdır, qırmızı qaba.”
  4. Sonra formaya və ya ölçüyə görə çeşidləməyi yoxlayın.

İnkişafına kömək edə bilər

Rəngləri tanımaQruplaşdırmaDiqqət

Təhlükəsizlik: Ağıza sığa biləcək çox kiçik əşyalar istifadə etməyin.

Məntiq və düşünmə3–6 yaş

Nə əskikdir?

4–6 əşyaya baxın, uşaq gözünü yumsun, birini gizlədin – hansı əskikdir?

10 dəq4–6 tanış əşya və ya oyuncaq, Dəsmal

Ətraflı

Lazım olanlar

  • 4–6 tanış əşya və ya oyuncaq
  • Dəsmal

Addım-addım

  1. Əşyaları masaya düzün və birlikdə adlandırın.
  2. Uşaq gözünü yumsun, siz birini dəsmalın altında gizlədin.
  3. “Nə əskikdir?” deyə soruşun.
  4. Uğurlu olduqca əşyaların sayını artırın və ya yerlərini dəyişin.

İnkişafına kömək edə bilər

YaddaşDiqqətMüşahidə

Məntiq və düşünmə2–4 yaş

Böyükdən kiçiyə

Plastik qabları, stəkanları ölçüsünə görə düzün və bir-birinin içinə yığın.

10 dəqMüxtəlif ölçülü plastik qab və stəkanlar

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Müxtəlif ölçülü plastik qab və stəkanlar

Addım-addım

  1. Qabları qarışıq halda masaya qoyun.
  2. “Ən böyüyü hansıdır?” deyə soruşun və birlikdə tapın.
  3. Qabları böyükdən kiçiyə sıraya düzün.
  4. Sonra onları bir-birinin içinə yığıb qüllə qurun.

İnkişafına kömək edə bilər

Ölçü anlayışıMüqayisəƏl-göz koordinasiyası

Təhlükəsizlik: Şüşə qablardan istifadə etməyin.

Yaradıcı bacarıqlar2–4 yaş

Kağız cırma aplikasiyası

Rəngli kağızı xırda parçalara cırıb şəklin üzərinə yapışdırın – ağac, günəş, balıq.

15 dəqRəngli kağız və ya köhnə jurnal, Uşaq yapışqanı, Sadə kontu…

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Rəngli kağız və ya köhnə jurnal
  • Uşaq yapışqanı
  • Sadə kontur şəkil çəkilmiş vərəq

Addım-addım

  1. Vərəqdə iri kontur çəkin (məsələn, günəş).
  2. Uşaq kağızı əli ilə xırda parçalara cırsın.
  3. Konturun içinə yapışqan sürtün, uşaq parçaları yapışdırsın.
  4. Hazır işi divara asın və birlikdə ad qoyun.

İnkişafına kömək edə bilər

İncə motorikaRənglərdən istifadəSəbir

Təhlükəsizlik: Yapışqanın ağıza düşməməsinə diqqət edin.

Yaradıcı bacarıqlar3–6 yaş

Qutudan ev

Böyük karton qutudan pəncərəli ev, maşın və ya raket düzəldin və bəzəyin.

30 dəqBöyük karton qutu, Flomaster, karandaş, İstəyə görə yapışqa…

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Böyük karton qutu
  • Flomaster, karandaş
  • İstəyə görə yapışqan və rəngli kağız

Addım-addım

  1. Uşaqla birlikdə qutunun nəyə çevriləcəyini seçin: ev, maşın, raket.
  2. Pəncərə və qapı yerlərini çəkin – kəsmək işini böyük etsin.
  3. Uşaq qutunu rəngləsin və bəzəsin.
  4. Hazır “ev”də sevimli oyuncaqla qonaqlıq oyunu oynayın.

İnkişafına kömək edə bilər

TəxəyyülPlanlamaİncə motorika

Təhlükəsizlik: Kəskin bıçaq və qayçı ilə kəsmə işini yalnız böyük görsün.

Yaradıcı bacarıqlar3–6 yaş

Təbiət kolajı

Parkda yarpaq, ləçək və çubuq toplayın, evdə və ya skamyada kağıza yapışdırın.

20 dəqKiçik paket, Qalın kağız və ya karton, Uşaq yapışqanı

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Kiçik paket
  • Qalın kağız və ya karton
  • Uşaq yapışqanı

Addım-addım

  1. Gəzinti zamanı yerə düşmüş yarpaq, ləçək və çubuq toplayın.
  2. Tapıntıları rəng və ölçüyə görə müqayisə edin.
  3. Kağızın üzərində şəkil qurun: kirpi, ağac, kəpənək.
  4. Yapışdırın və hansı əşyanı harada tapdığınızı danışın.

İnkişafına kömək edə bilər

Təbiəti müşahidəYaradıcılıqSöz ehtiyatı

Təhlükəsizlik: Göbələk, giləmeyvə və naməlum bitkiləri ağıza almamağı xatırladın, sonra əlləri yuyun.

Nitq və ünsiyyət3–6 yaş

Mən görürəm...

Ətrafdakı bir əşyanı rənginə və ya formasına görə təsvir edin – uşaq tapmağa çalışsın.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Ətrafa baxın və bir əşya seçin, adını deməyin.
  2. "Mən qırmızı və yumru bir şey görürəm" deyin.
  3. Uşaq tapana qədər yeni ipucu verin.
  4. Sonra rolları dəyişin – uşaq tapmaca qursun.

İnkişafına kömək edə bilər

Söz ehtiyatıDiqqətTəsvir etmə

Nitq və ünsiyyət2–3 yaş

Heyvan səsləri

Heyvanın adını deyin, uşaq onun səsini çıxarsın – sonra əksinə.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. "Pişik necə edir?" deyə soruşun.
  2. Uşaq səsi çıxarsın, siz də təkrarlayın.
  3. Sonra siz səs çıxarın, uşaq heyvanın adını desin.
  4. Hər düzgün cavabda birlikdə həmin heyvan kimi yeriyin.

İnkişafına kömək edə bilər

Səsləri təqlid etməİlk sözlərEşitmə diqqəti

Nitq və ünsiyyət3–6 yaş

Nağılı davam et

Bir cümlə ilə nağıl başlayın, növbə ilə hərəniz bir cümlə əlavə edin.

10 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Başlayın: "Bir gün balaca dovşan meşədə..."
  2. Uşaq növbəti cümləni desin.
  3. Növbə ilə 8–10 cümlə qurun.
  4. Sonda nağıla birlikdə ad verin.

İnkişafına kömək edə bilər

Rabitəli nitqTəxəyyülSəbəb-nəticə

Nitq və ünsiyyət3–6 yaş

Buludlarda nə var?

Uzanıb buludlara baxın və onların nəyə bənzədiyini danışın.

10 dəqUzanmaq üçün örtük (istəyə görə)

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Uzanmaq üçün örtük (istəyə görə)

Addım-addım

  1. Kölgəli, təhlükəsiz yerdə uzanın və ya oturun.
  2. Bir bulud seçin: "Bu nəyə bənzəyir?"
  3. Uşağın fikrini davam etdirin: "Bəs bu fil hara gedir?"
  4. Buludlar dəyişdikcə yeni şəkillər tapın.

İnkişafına kömək edə bilər

TəxəyyülNitqSakitləşmə

Təhlükəsizlik: Günəşə birbaşa baxmayın, isti havada papaq taxın.

Nitq və ünsiyyət2–4 yaş

Şəkilli kitab söhbəti

Kitabı oxumaq əvəzinə şəkillərə baxıb sual verin – uşaq danışsın.

10 dəqŞəkilli uşaq kitabı

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Şəkilli uşaq kitabı

Addım-addım

  1. Rahat oturun və bir səhifə açın.
  2. Soruşun: "Bu kimdir? Nə edir?"
  3. Uşağın cavabını genişləndirin: "Bəli, pişik süd içir, ağ süd."
  4. Səhifəni uşaq özü çevirsin.

İnkişafına kömək edə bilər

Söz ehtiyatıDiqqətKitab sevgisi

Məntiq və düşünmə2–4 yaş

Rəng ovu

Bir rəng seçin və ətrafda o rəngdə 3 əşya tapın.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Rəngi deyin: "Gəl sarı şeylər tapaq!"
  2. Uşaq tapdıqca adını birlikdə deyin.
  3. 3 əşya tapanda yeni rəngə keçin.
  4. Böyük uşaqlar üçün: "Həm sarı, həm yumşaq bir şey tap."

İnkişafına kömək edə bilər

Rəngləri tanımaDiqqətSöz ehtiyatı

Məntiq və düşünmə3–6 yaş

Addımları say

Hədəfə qədər addımları, tullanmaları sayın və təxmin edin.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Bir hədəf seçin: qapı, ağac, divan.
  2. Soruşun: "Səncə neçə addımdır?"
  3. Birlikdə ucadan sayaraq gedin.
  4. Sonra nəhəng və cırtdan addımlarla yoxlayın – nəticə necə dəyişir?

İnkişafına kömək edə bilər

SaymaqTəxmin etməMüqayisə

Məntiq və düşünmə2–5 yaş

Neçə barmaq?

Barmaqlarla rəqəm göstərin, uşaq saysın və eyni sayda əl çalsın.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. 1–3 barmaq göstərin (böyüklər üçün 1–10).
  2. Uşaq barmaqları saysın.
  3. Sonra o qədər əl çalsın və ya tullansın.
  4. Rolları dəyişin.

İnkişafına kömək edə bilər

SaymaqRəqəm anlayışıKoordinasiya

Məntiq və düşünmə3–5 yaş

Fiqur ovu

Ətrafda dairə, kvadrat, üçbucaq formalı əşyalar axtarın.

10 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Bir fiquru barmaqla havada çəkin: "Dairə!"
  2. Otaqda və ya küçədə o formada 3 şey tapın (saat, boşqab, təkər).
  3. Sonra kvadrat və üçbucağa keçin.
  4. Tapdıqlarınızı sayın: hansı fiqur daha çoxdur?

İnkişafına kömək edə bilər

Həndəsi fiqurlarMüşahidəSaymaq

Məntiq və düşünmə3–6 yaş

Nə dəyişdi?

Bir neçə oyuncağı düzün, uşaq gözünü yumanda birinin yerini dəyişin.

10 dəq4–6 oyuncaq

Ətraflı

Lazım olanlar

  • 4–6 oyuncaq

Addım-addım

  1. Oyuncaqları sıra ilə düzün və birlikdə adlandırın.
  2. Uşaq gözünü yumsun, siz bir oyuncağı götürün və ya yerini dəyişin.
  3. Uşaq nəyin dəyişdiyini tapsın.
  4. Tapdıqca oyuncaq sayını artırın.

İnkişafına kömək edə bilər

Vizual yaddaşDiqqətMüşahidə

Təhlükəsizlik: Kiçik hissəli oyuncaqları 3 yaşdan kiçik uşaqlara verməyin.

Məntiq və düşünmə3–6 yaş

Yarpaq və daşları sırala

Gəzintidə yarpaq və daş toplayıb ölçüsünə, rənginə görə sıralayın.

15 dəqToplamaq üçün çanta (istəyə görə)

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Toplamaq üçün çanta (istəyə görə)

Addım-addım

  1. Gəzinti zamanı 8–10 yarpaq və daş toplayın.
  2. Onları böyükdən kiçiyə düzün.
  3. Sonra rənginə və ya formasına görə qruplara ayırın.
  4. Soruşun: "Hansı qrupda daha çoxdur?"

İnkişafına kömək edə bilər

SıralamaTəsnifatTəbiəti müşahidə

Təhlükəsizlik: Uşaq toplanan əşyaları ağzına aparmasın, sonra əlləri yuyun.

Məntiq və düşünmə3–6 yaş

Pazl vaxtı

Yaşa uyğun pazl yığın – əvvəl künclərdən, sonra kənarlardan başlayın.

15 dəqPazl (3 yaş: 12–24 hissə, 4–6 yaş: 24–60 hissə)

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Pazl (3 yaş: 12–24 hissə, 4–6 yaş: 24–60 hissə)

Addım-addım

  1. Hissələri masaya üzü yuxarı düzün.
  2. Əvvəl künc və kənar hissələri birlikdə tapın.
  3. Uşağa "Bu hissədə nə görürsən?" deyə ipucu verin.
  4. Bitəndə şəklin hekayəsini danışın.

İnkişafına kömək edə bilər

SəbrVizual qavrayışProblem həll etmə

Yaradıcı bacarıqlar3–6 yaş

Havada rəsm

Barmaqla havada fiqur, hərf və ya əşya çəkin – qarşı tərəf tapsın.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Barmağınızla havada yavaş-yavaş ev, günəş və ya dairə çəkin.
  2. Uşaq nə çəkdiyinizi tapsın.
  3. Sonra uşaq çəksin, siz tapın.
  4. 5–6 yaş üçün hərf və rəqəmlər çəkin.

İnkişafına kömək edə bilər

TəxəyyülVizual yaddaşƏl-göz koordinasiyası

Yaradıcı bacarıqlar2–5 yaş

Bədən musiqisi

Əl çalmaq, ayaq döymək və dizə vurmaqla ritm yaradın, uşaq təkrarlasın.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Sadə ritm göstərin: əl-əl-ayaq.
  2. Uşaq təkrarlasın.
  3. Ritmi tədricən çətinləşdirin, sürəti dəyişin.
  4. Sonra uşaq ritm qursun, siz təkrarlayın.

İnkişafına kömək edə bilər

Ritm hissiDiqqətYaddaş

Yaradıcı bacarıqlar3–6 yaş

Xəyali heyvan

Birlikdə heç kimin görmədiyi yeni heyvan uydurun: adı, səsi, yerişi.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Soruşun: "Fil burunlu, dovşan qulaqlı heyvan necə yeriyər?"
  2. Heyvana ad verin.
  3. Onun səsini çıxarın və onun kimi yeriyin.
  4. Harada yaşadığını, nə yediyini uydurun.

İnkişafına kömək edə bilər

TəxəyyülNitqYaradıcı düşünmə

Yaradıcı bacarıqlar2–4 yaş

Barmaq ailəsi

Barmaqları ailə üzvlərinə çevirib qısa şeir və mahnı ilə oynayın.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Hər barmağa ad verin: baba, nənə, ata, ana, balaca.
  2. Barmaqları bir-bir qaldırıb "Salam!" deyin.
  3. Barmaqlar rəqs etsin, gizlənsin, yatsın.
  4. Uşaq öz barmaqları ilə təkrarlasın.

İnkişafına kömək edə bilər

İncə motorikaNitqYaddaş

Yaradıcı bacarıqlar2–5 yaş

Su ilə rəsm

Həyətdə asfalt və ya daşın üstünə su ilə rəsm çəkin – quruduqca yox olur.

10 dəqBir qab su, fırça və ya süngər

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Bir qab su, fırça və ya süngər

Addım-addım

  1. Qaba su tökün, fırçanı və ya süngəri islədin.
  2. Asfaltın üstündə xətt, dairə, günəş çəkin.
  3. Rəsmin necə yox olduğuna birlikdə baxın.
  4. Yenidən çəkin – bu dəfə daha böyük.

İnkişafına kömək edə bilər

İncə motorikaYaradıcılıqSəbəb-nəticə

Təhlükəsizlik: Uşağı su ilə tək qoymayın.

Yaradıcı bacarıqlar3–6 yaş

Yarpaq izi

Yarpağı kağızın altına qoyub üstündən karandaşla sürtün – damarlar görünsün.

15 dəqKağız, Rəngli karandaş və ya mum karandaş, Müxtəlif yarpaql…

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Kağız
  • Rəngli karandaş və ya mum karandaş
  • Müxtəlif yarpaqlar

Addım-addım

  1. Gəzintidə müxtəlif formalı yarpaqlar toplayın.
  2. Yarpağı damarlı tərəfi yuxarı qoyub üstünə kağız qoyun.
  3. Karandaşı yan tərəfi ilə kağızın üstündən sürtün.
  4. Fərqli rənglərlə "yarpaq ağacı" yaradın.

İnkişafına kömək edə bilər

İncə motorikaTəbiəti müşahidəRəng seçimi

Yaradıcı bacarıqlar3–6 yaş

Duz xəmirindən heyvanlar

Un, duz və sudan yumşaq xəmir hazırlayıb heyvan fiqurları düzəldin.

20 dəq1 stəkan un, ½ stəkan duz, ½ stəkan su, Qab və qaşıq

Ətraflı

Lazım olanlar

  • 1 stəkan un
  • ½ stəkan duz
  • ½ stəkan su
  • Qab və qaşıq

Addım-addım

  1. Un, duz və suyu qarışdırıb yumşaq xəmir yoğurun.
  2. Birlikdə kürə, "kolbasa" və yastı dairələr düzəldin.
  3. Onlardan pişik, ilan, tısbağa yaradın.
  4. Fiqurları bir gün qurudub sonra rəngləyə bilərsiniz.

İnkişafına kömək edə bilər

İncə motorikaYaradıcılıqForma anlayışı

Təhlükəsizlik: Xəmir duzludur – yeməyin; sonra əlləri yuyun.

Sosial və emosional bacarıqlar2–6 yaş

Şar kimi nəfəs

Qarnınızı şar kimi şişirib yavaş-yavaş boşaldın – sakitləşmək üçün.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Rahat oturun, əlinizi qarnınıza qoyun.
  2. Burnunuzla yavaş nəfəs alın – "şar" şişsin.
  3. Ağızla yavaşca üfürün – "şar" boşalsın.
  4. 5 dəfə təkrarlayın, sonra uşaq necə hiss etdiyini desin.

İnkişafına kömək edə bilər

Emosiyaları idarə etməSakitləşməBədən şüuru

Sosial və emosional bacarıqlar3–6 yaş

Pıçıltı oyunu

Bir-birinizin qulağına söz pıçıldayın – səssiz və diqqətli oyun.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Uşağın qulağına bir söz pıçıldayın.
  2. Uşaq onu növbəti adama və ya oyuncağa pıçıldasın.
  3. Sonuncu şəxs sözü ucadan desin – dəyişdimi?
  4. Uşaq da söz seçsin.

İnkişafına kömək edə bilər

Diqqətlə dinləməNövbə gözləməSakitləşmə

Sosial və emosional bacarıqlar2–5 yaş

Yuxulu ayılar

Hamı "yuxulu ayı" olub uzansın, siz isə ayıları yavaşca oyadın.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Uşaq yerə uzanıb gözlərini yumsun – o, qış yuxusundakı ayıdır.
  2. Sakit səslə deyin: "Ayılar yatır, nəfəsləri yavaşdır..."
  3. 30 saniyə sonra "Bahar gəldi!" deyin – ayı yavaş-yavaş oyansın, gərnəşsin.
  4. Bir neçə dəfə təkrarlayın.

İnkişafına kömək edə bilər

RahatlamaÖzünü idarə etməDiqqət

Sosial və emosional bacarıqlar3–6 yaş

Salam vermə oyunu

Oyuncaqlar və ya ailə üzvləri ilə salamlaşma, təşəkkür və üzr istəməni məşq edin.

10 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Kiçik səhnələr qurun: mağazaya girmək, qonaq gəlmək, bağçada dost tapmaq.
  2. Uşaqla növbə ilə rol oynayın: "Salam, adın nədir?"
  3. "Zəhmət olmasa", "təşəkkür edirəm", "bağışla" sözlərini işlədin.
  4. Hər səhnədən sonra uşağı tərifləyin.

İnkişafına kömək edə bilər

Ünsiyyət bacarıqlarıNəzakətÖzünə inam

Sosial və emosional bacarıqlar3–6 yaş

Oyuncaq teatrı

Oyuncaqlarla qısa tamaşa qurun – dostluq, paylaşma haqqında.

15 dəq2–4 oyuncaq, Divan və ya masa "səhnə" kimi

Ətraflı

Lazım olanlar

  • 2–4 oyuncaq
  • Divan və ya masa "səhnə" kimi

Addım-addım

  1. Oyuncaqları seçib onlara ad verin.
  2. Sadə süjet təklif edin: "Ayının topu itib, dostları kömək edir."
  3. Uşaq oyuncaqların səsi ilə danışsın.
  4. Sonda soruşun: "Dostlar özlərini necə hiss etdi?"

İnkişafına kömək edə bilər

EmpatiyaNitqTəxəyyül

Gündəlik müstəqillik2–4 yaş

Əl yuma mahnısı

Əlləri yuyarkən qısa mahnı oxuyun – mahnı bitənə qədər köpükləyin.

5 dəqSabun, Dəsmal

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Sabun
  • Dəsmal

Addım-addım

  1. Uşaqla birlikdə kranı açın, əlləri isladın.
  2. Sabunlayın və sadə mahnı oxuyun (təxminən 20 saniyə).
  3. Barmaq aralarını, əlin arxasını birlikdə köpükləyin.
  4. Yaxalayıb dəsmalla özü qurulasın.

İnkişafına kömək edə bilər

Gigiyena vərdişiMüstəqillikArdıcıllıq

Təhlükəsizlik: Suyun temperaturunu yoxlayın, uşağı vanna otağında tək qoymayın.

Gündəlik müstəqillik2–6 yaş

Kiçik bağban

Uşaq evdəki gülləri və ya həyətdəki bitkiləri özü sulasın.

5 dəqKiçik su qabı və ya sulayıcı

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Kiçik su qabı və ya sulayıcı

Addım-addım

  1. Qaba az su tökün ki, uşaq rahat daşısın.
  2. Hansı bitkilərin susuz olduğunu birlikdə yoxlayın (torpağa toxunun).
  3. Uşaq hər bitkiyə bir az su töksün.
  4. Həftədə bir "bağban günü" seçin.

İnkişafına kömək edə bilər

Məsuliyyətİncə motorikaTəbiətə qayğı

Təhlükəsizlik: Bəzi otaq bitkiləri zəhərli ola bilər – yarpaqları ağıza aparmasın.

Gündəlik müstəqillik3–6 yaş

Süfrəni birlikdə açaq

Yeməkdən əvvəl uşaq boşqab, qaşıq və salfetləri yerinə düzsün.

10 dəqQırılmayan boşqablar, Qaşıq və çəngəllər, Salfet

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Qırılmayan boşqablar
  • Qaşıq və çəngəllər
  • Salfet

Addım-addım

  1. Neçə nəfər yemək yeyəcəyini birlikdə sayın.
  2. Uşaq hər yerə bir boşqab qoysun.
  3. Qaşıq-çəngəli və salfeti yanına düzsün.
  4. Yeməkdən sonra boşqabını mətbəxə özü aparsın.

İnkişafına kömək edə bilər

MüstəqillikSaymaqAilədə məsuliyyət

Təhlükəsizlik: Bıçaq və şüşə qabları uşağa verməyin.

Fiziki fəaliyyət3–6 yaş

Ali dedi

Yalnız "Ali dedi" sözündən sonra hərəkət edin – diqqət və hərəkət oyunu.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Deyin: "Ali dedi – əllərini qaldır!" – uşaq qaldırır.
  2. Bəzən "Ali dedi" demədən əmr verin: "Tullan!"
  3. Bu zaman uşaq yerində qalmalıdır.
  4. Səhv etsə, gülün və yenidən başlayın; sonra uşaq əmr versin.

İnkişafına kömək edə bilər

DiqqətÖzünü idarə etməHərəkət koordinasiyası

Fiziki fəaliyyət2–4 yaş

Qurbağa tullanışı

Qurbağa kimi çömbəlib irəli tullanın və "qur-qur" deyin.

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Çömbəlin, əlləri yerə qoyun – "qurbağa" hazırdır.
  2. İrəli tullanın və "qur-qur" deyin.
  3. "Göl" kimi bir yer seçin (xalça, ağac) – oraya tullanaraq çatın.
  4. Böyük və kiçik tullanışları növbə ilə edin.

İnkişafına kömək edə bilər

Ayaq əzələləriKoordinasiyaƏyləncəli hərəkət

Təhlükəsizlik: Yumşaq səthdə oynayın.

Fiziki fəaliyyət3–6 yaş

Kölgə qovma

Günəşli gündə bir-birinizin kölgəsinə basmağa çalışın.

10 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Günəşli, açıq yer seçin.
  2. Kölgələrinizə baxın: "Sənin kölgən haradadır?"
  3. Növbə ilə bir-birinizin kölgəsinə basmağa çalışın.
  4. Sonra kölgə ilə "rəqs" edin – kölgə nə edir?

İnkişafına kömək edə bilər

Qaçış və çeviklikMüşahidəKölgə anlayışı

Təhlükəsizlik: Təhlükəsiz, avtomobil olmayan yerdə oynayın; isti saatlarda papaq taxın.

Fiziki fəaliyyət2–4 yaş

Topu hədəfə yuvarla

Qutu və ya ayaqqabılardan "qapı" qurub topu ora yuvarlayın.

10 dəqTop, 2 ayaqqabı və ya qutu

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Top
  • 2 ayaqqabı və ya qutu

Addım-addım

  1. İki ayaqqabını bir-birindən aralı qoyub "qapı" düzəldin.
  2. Uşaq 1–2 metr aralıdan topu yuvarlasın.
  3. Top keçəndə birlikdə "Qol!" deyin.
  4. Qapını daraldın və ya məsafəni artırın.

İnkişafına kömək edə bilər

Hədəfə yönəltməƏl-göz koordinasiyasıSaymaq

Fiziki fəaliyyət2–6 yaş

Şarı yerə salma

Şarı əllə vurub havada saxlayın – yerə düşməsin.

10 dəqŞişirdilmiş şar

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Şişirdilmiş şar

Addım-addım

  1. Şarı şişirib bağlayın.
  2. Növbə ilə şarı əllə yuxarı vurun.
  3. Şarın yerə düşməməsinə çalışın, neçə dəfə vurduğunuzu sayın.
  4. Çətinləşdirin: yalnız sol əllə, yalnız başla.

İnkişafına kömək edə bilər

KoordinasiyaReaksiyaSaymaq

Təhlükəsizlik: Oyunu yalnız böyüklərin nəzarəti ilə oynayın; partlamış şar parçalarını dərhal yığın – boğulma təhlükəsi var.

Yaradıcı bacarıqlar2–3 yaş

İlk cızma-qara

Böyük vərəqə mum karandaşla sərbəst xətlər çəkin – uşaq ilk "rəsm"ini yaratsın.

10 dəqBöyük vərəq kağız, Qalın mum karandaşlar

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Böyük vərəq kağız
  • Qalın mum karandaşlar

Addım-addım

  1. Kağızı masaya və ya yerə yapışdırın ki, sürüşməsin.
  2. Uşağa 2–3 rəng verin, özü seçsin.
  3. Siz də yanında çəkin: "Mən dairə çəkirəm, sən?"
  4. Rəsmə ad verin və divara asın.

İnkişafına kömək edə bilər

İncə motorikaRəngləri tanımaÖzünü ifadə

Təhlükəsizlik: Karandaşları ağıza aparmasına göz qoyun.

Fiziki fəaliyyət2–5 yaş

Heyvan yerişi

Dovşan kimi tullanın, ayı kimi yeriyin, ilan kimi sürünün – kim hansı heyvandır?

5 dəqXüsusi material lazım deyil

Ətraflı

Addım-addım

  1. Bir heyvan adı deyin və onun kimi hərəkət edin.
  2. Uşaq sizi təqlid etsin, sonra özü heyvan seçsin.
  3. Sürəti dəyişin: “yavaş tısbağa”, “sürətli dovşan”.
  4. Sonda “yorğun pişik” kimi uzanıb dincəlin.

İnkişafına kömək edə bilər

İri motorikaTarazlıqTəxəyyül

Təhlükəsizlik: Hərəkət üçün kəskin künclərdən və sürüşkən döşəmədən uzaq yer seçin.

Fiziki fəaliyyət2–4 yaş

Top ötürmə

Yerdə oturub topu bir-birinizə diyirlədin, sonra yavaşca atıb tutun.

10 dəqYumşaq top

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Yumşaq top

Addım-addım

  1. Qarşı-qarşıya oturun, ayaqlarınızı açın.
  2. Topu uşağa diyirlədin, o geri diyirlətsin.
  3. Alındıqca ayağa qalxıb yaxın məsafədən atın və tutun.
  4. Hər ötürmədə sayın: “bir, iki, üç…”.

İnkişafına kömək edə bilər

İri motorikaƏl-göz koordinasiyasıNövbə ilə oynama

Təhlükəsizlik: Yumşaq top seçin, kövrək əşyalardan uzaq oynayın.

Fiziki fəaliyyət3–6 yaş

Yastıq maneələri

Yastıq, ədyal və stullarla evdə kiçik maneə yolu qurun: üstündən keç, altından sürün.

15 dəqDivan yastıqları, Ədyal, 1–2 möhkəm stul

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Divan yastıqları
  • Ədyal
  • 1–2 möhkəm stul

Addım-addım

  1. Döşəmədə yastıqlardan “daş yol” düzün.
  2. Stulun üstünə ədyal salıb “tunel” düzəldin.
  3. Marşrutu birlikdə keçin: yastıqlarla addımla, tuneldən sürün.
  4. Uşaq marşrutu dəyişsin və sizə “yol göstərsin”.

İnkişafına kömək edə bilər

TarazlıqBədən koordinasiyasıPlanlama

Təhlükəsizlik: Sürüşkən döşəmədə yastıqların altına xalça qoyun, mebel künclərindən uzaq durun.

Fiziki fəaliyyət2–6 yaş

Dur – hərəkət et!

Musiqi çalarkən rəqs edin, musiqi dayananda “heykəl” kimi donun.

5 dəqMusiqi (telefon və ya radio)

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Musiqi (telefon və ya radio)

Addım-addım

  1. Şən musiqi qoşun və birlikdə rəqs edin.
  2. Musiqini qəfil dayandırın – hamı yerində donsun.
  3. Kim tərpənsə, gülməli bir hərəkət etsin.
  4. Növbəni uşağa verin: musiqini o dayandırsın.

İnkişafına kömək edə bilər

Özünü idarə etməDiqqətHərəkət

Fiziki fəaliyyət3–6 yaş

Səbətə at

Qutu və ya səbəti hədəf edin, topu və ya corab yumağını içinə atmağa çalışın.

10 dəqQutu və ya səbət, Yumşaq top və ya bükülmüş corablar

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Qutu və ya səbət
  • Yumşaq top və ya bükülmüş corablar

Addım-addım

  1. Qutunu 1–2 addım məsafəyə qoyun.
  2. Növbə ilə topu qutuya atın.
  3. Alındıqca məsafəni artırın və ya bir ayaq üstə atmağı yoxlayın.
  4. Düşən topları birlikdə sayın.

İnkişafına kömək edə bilər

Hədəfə nişan almaƏl-göz koordinasiyasıSaymaq

Təhlükəsizlik: Bərk toplarla ev içində oynamayın.

Sosial və emosional bacarıqlar3–6 yaş

Emosiya üzləri

Kağıza sevinən, kədərli, qəzəbli və qorxan üzlər çəkin və hər birini danışın.

10 dəqKağız, Karandaş və ya flomaster

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Kağız
  • Karandaş və ya flomaster

Addım-addım

  1. Dörd dairə çəkin və hər birinə fərqli üz ifadəsi çəkin.
  2. Soruşun: “Bu uşaq nə hiss edir? Niyə belə ola bilər?”
  3. Güzgü qarşısında eyni ifadəni birlikdə edin.
  4. Uşaqdan bu gün hansı hissi yaşadığını göstərməsini istəyin.

İnkişafına kömək edə bilər

Hissləri tanıma və adlandırmaEmpatiyaNitq

Sosial və emosional bacarıqlar2–4 yaş

Növbə ilə qüllə

Kubiklərdən növbə ilə qüllə qurun: bir kubik sən, bir kubik mən.

10 dəqKubiklər və ya qutular

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Kubiklər və ya qutular

Addım-addım

  1. Kubikləri ortaya qoyun və “indi mənim növbəm” deyin.
  2. Bir kubik qoyun, sonra “sənin növbən” deyib gözləyin.
  3. Qüllə uçanda birlikdə gülün və yenidən başlayın.
  4. Ailədən başqa birini də oyuna dəvət edin.

İnkişafına kömək edə bilər

Növbə gözləməSəbirBirgə oyun

Sosial və emosional bacarıqlar3–5 yaş

Oyuncaq həkim

Xəstə ayıcığa qulluq edin: “dinləyin”, sarğı qoyun, təsəlli verin.

15 dəqYumşaq oyuncaqlar, Dəsmal və ya bint parçası, Oyuncaq həkim…

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Yumşaq oyuncaqlar
  • Dəsmal və ya bint parçası
  • Oyuncaq həkim dəsti (istəyə görə)

Addım-addım

  1. Ayıcığın “ağrıdığını” deyin və uşaqdan kömək istəyin.
  2. Birlikdə “müayinə” edin: nəfəsini dinləyin, istiliyini yoxlayın.
  3. Sarğı qoyun, “dərman” verin, ayıcığı yatızdırın.
  4. Soruşun: “Ayıcığın özünü daha yaxşı hiss etməsi üçün nə edək?”

İnkişafına kömək edə bilər

QayğıkeşlikEmpatiyaRollu oyun

Təhlükəsizlik: Əsl dərman və tibbi alətlərlə oynamayın.

Gündəlik müstəqillik2–4 yaş

Corab cütləri

Yuyulmuş corabları birlikdə cütləşdirin, sonra corabı özü geyinməyə çalışsın.

10 dəqBir neçə cüt corab

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Bir neçə cüt corab

Addım-addım

  1. Corabları qarışıq halda yerə tökün.
  2. “Bunun cütü hansıdır?” deyə birlikdə axtarın.
  3. Cütləri qatlayıb qutuya yığın.
  4. Bir cüt seçib uşağın özü geyinməsinə vaxt verin, lazım olsa kömək edin.

İnkişafına kömək edə bilər

Gündəlik müstəqillikUyğunluğu tapmaİncə motorika

Gündəlik müstəqillik3–6 yaş

Kiçik aşpaz

Uşaq tərəvəzləri yusun, banan doğrasın (uşaq bıçağı ilə) və boşqaba düzsün.

20 dəqTərəvəz və meyvə, Plastik və ya uşaq bıçağı, Boşqab, qab

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Tərəvəz və meyvə
  • Plastik və ya uşaq bıçağı
  • Boşqab, qab

Addım-addım

  1. Əlləri birlikdə yuyun, önlük taxın.
  2. Uşaq tərəvəzləri qabda yusun.
  3. Banan və ya xiyar kimi yumşaq ərzaqları uşaq bıçağı ilə doğrasın.
  4. Boşqaba “üz” şəklində düzüb ailəyə təqdim edin.

İnkişafına kömək edə bilər

MüstəqillikArdıcıl iş görməİncə motorika

Təhlükəsizlik: Plitə, isti su və kəskin bıçaqdan uzaq tutun; uşağı mətbəxdə tək qoymayın.

Gündəlik müstəqillik2–5 yaş

Oyuncaqları yerləşdir

Yığışdırmanı oyuna çevirin: maşınlar qaraja, kuklalar evə, kubiklər qutuya!

10 dəqOyuncaqlar, Qutular və ya səbətlər

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Oyuncaqlar
  • Qutular və ya səbətlər

Addım-addım

  1. Hər qutuya şəkil və ya işarə qoyun: maşın, kukla, kubik.
  2. Taymer qurun: “Mahnı bitənə qədər yığışdıraq!”
  3. Uşaq oyuncaqları uyğun qutuya daşısın.
  4. Sonda birlikdə təmiz otağa baxıb sevinin.

İnkişafına kömək edə bilər

MəsuliyyətÇeşidləməGündəlik vərdiş

Məntiq və düşünmə3–6 yaş

Təbiət xəzinə ovu

Parkda siyahı üzrə “xəzinələr” axtarın: dairəvi daş, sarı yarpaq, uzun çubuq…

20 dəqKiçik paket və ya səbət, İstəyə görə şəkilli siyahı

Ətraflı

Lazım olanlar

  • Kiçik paket və ya səbət
  • İstəyə görə şəkilli siyahı

Addım-addım

  1. Gəzintidən əvvəl tapılacaq 5 şeyi deyin və ya çəkin.
  2. Parkda birlikdə axtarın və tapılanı siyahıdan silin.
  3. Tapıntıları müqayisə edin: hansı böyükdür, hansı yüngüldür?
  4. Evə qayıdanda xəzinələri sayın və düzün.

İnkişafına kömək edə bilər

MüşahidəMüqayisəSaymaq

Təhlükəsizlik: Şüşə qırıqları, zibil və naməlum bitkilərə toxunmayın; sonra əlləri yuyun.

Mənə fəaliyyət təklif etYaş, vaxt, məkan və əlinizdəki materiallara görə dərhal oyun ideyası.

Tövsiyələr ümumi məlumat xarakterlidir – inkişaf norması, diaqnoz və ya fərdi tibbi məsləhət deyil. Narahatlığınız olarsa, pediatr və ya uşaq psixoloqu ilə məsləhətləşin.